Hướng dẫn học từ vựng

📚 Giới Thiệu

Học từ vựng là nền tảng quan trọng nhất trong việc học tiếng Anh. Tuy nhiên, nhiều bạn thường gặp khó khăn: học nhiều nhưng quên nhanh, không biết cách sử dụng từ trong ngữ cảnh thực tế, hoặc chỉ học vẹt định nghĩa mà không hiểu sâu.

Bài hướng dẫn này sẽ giúp bạn:

• Nắm vững 3 phương pháp học từ vựng hiệu quả
• Tự tạo định nghĩa theo nhiều cách sáng tạo
• Đoán nghĩa từ mới qua ngữ cảnh
• Xây dựng hệ thống từ vựng bền vững

---

📖 PHẦN 1: GHÉP ĐỊNH NGHĨA (MATCHING DEFINITIONS)

Phương pháp này là gì?

Ghép định nghĩa là việc kết nối một từ với nghĩa của nó. Đây là bước đầu tiên giúp bạn làm quen với từ mới và hiểu ý nghĩa cơ bản.

Khi nào sử dụng?

• Khi học với flashcards (thẻ ghi nhớ)
• Khi làm bài tập trong sách giáo khoa
• Khi ôn tập từ vựng đã học
• Khi cần kiểm tra nhanh việc ghi nhớ

Ví dụ thực hành

Hãy ghép các từ sau với định nghĩa phù hợp:

Từ vựng	Định nghĩa
1. exhausted	A) very old, from a long time ago
2. fascinating	B) to become or make something smaller
3. reliable	C) extremely tired
4. nervous	D) to pause before doing something because you are unsure
5. ancient	E) a chance to do something good
6. concentrate	F) able to be trusted or depended on
7. decrease	G) worried or anxious about something
8. expand	H) to give all your attention to something
9. opportunity	I) extremely interesting
10. hesitate	J) to become or make something larger

Đáp án: 1-C, 2-I, 3-F, 4-G, 5-A, 6-H, 7-B, 8-J, 9-E, 10-D

Lưu ý quan trọng

• ✅ Phương pháp này giúp kiểm tra kiến thức nhanh
• ✅ Phù hợp cho việc ôn tập ngắn hạn
• ⚠️ NHƯNG: Không nên chỉ dựa vào phương pháp này vì nó không giúp bạn hiểu sâu và nhớ lâu

---

✍️ PHẦN 2: TỰ TẠO ĐỊNH NGHĨA (CREATING YOUR OWN DEFINITIONS)

Tại sao phải tự tạo định nghĩa?

Khi bạn viết định nghĩa bằng ngôn ngữ của chính mình, bạn sẽ:

• Hiểu nghĩa sâu hơn nhiều lần
• Nhớ lâu hơn (có thể nhớ cả đời!)
• Kết nối từ vựng với kinh nghiệm cá nhân
• Không bị nhầm lẫn với các từ tương tự

---

🧠 PHÂN BIỆT: HỌC THUỘC LÒNG vs HỌC HIỂU

Học thuộc lòng (Rote Learning) là gì?

Học thuộc lòng là việc ghi nhớ máy móc mà không hiểu sâu ý nghĩa hoặc cách vận dụng.

Ví dụ học thuộc lòng:

• Đọc đi đọc lại: “exhausted = extremely tired” nhiều lần
• Ghi nhớ công thức: “từ = nghĩa”
• Chỉ học định nghĩa trong sách, không liên hệ thực tế
• Học để thi, sau thi quên ngay

Hậu quả của học thuộc lòng:

• ❌ Quên nhanh (thường sau 2-3 ngày)
• ❌ Không biết cách dùng từ trong câu thực tế
• ❌ Dễ nhầm lẫn giữa các từ đồng nghĩa
• ❌ Không tạo được kết nối với kiến thức cũ
• ❌ Cảm thấy học nhàm chán, thiếu động lực

Học hiểu (Deep Learning/Meaningful Learning) là gì?

Học hiểu là việc nắm vững bản chất của từ vựng thông qua nhiều góc độ: nghĩa, cách dùng, ngữ cảnh, cảm xúc, và kết nối cá nhân.

Ví dụ học hiểu:

• Tìm hiểu “exhausted” qua nhiều chiều:
  • Nghĩa gốc: extremely tired (cực kỳ mệt mỏi)
  • Tình huống: “I feel exhausted after running 10km” (sau khi chạy 10km)
  • Cảm xúc: Cảm giác kiệt sức, không muốn làm gì nữa
  • So sánh: exhausted > tired > sleepy (mức độ mệt khác nhau)
  • Kết nối cá nhân: “Tôi cảm thấy exhausted như lần thi cuối kỳ học đến 3 giờ sáng”

Lợi ích của học hiểu:

• ✅ Nhớ lâu (có thể nhớ cả đời)
• ✅ Biết cách sử dụng linh hoạt trong nhiều ngữ cảnh
• ✅ Hiểu sắc thái, điểm khác biệt giữa các từ
• ✅ Tạo mạng lưới kiến thức liên kết
• ✅ Học vui, có động lực bền vững

So sánh trực quan

Tiêu chí	Học thuộc lòng	Học hiểu
Thời gian nhớ	2-3 ngày	Nhiều năm, thậm chí cả đời
Độ sâu	Bề mặt, máy móc	Sâu sắc, đa chiều
Khả năng vận dụng	Khó dùng trong thực tế	Dùng linh hoạt, tự nhiên
Kết nối	Riêng lẻ, cô lập	Liên kết với kinh nghiệm
Cảm xúc	Nhàm chán, áp lực	Thú vị, có ý nghĩa
Hiệu quả lâu dài	Thấp	Cao

---

🌟 CÁC PHƯƠNG PHÁP HỌC HIỂU (THAY VÌ HỌC THUỘC LÒNG)

🎯 PHƯƠNG PHÁP 1: Tự Tạo Định Nghĩa Theo Nhiều Góc Độ

Thay vì chép định nghĩa từ điển, hãy viết định nghĩa bằng ngôn ngữ của chính bạn theo 5 chiến lược sau:

---

CHIẾN LƯỢC 1.1: Định nghĩa theo DANH MỤC + ĐẶC ĐIỂM

Công thức: Từ = nó là cái gì (danh mục) + điều gì làm nó đặc biệt (đặc điểm)

Tại sao hiệu quả?

• Giúp não bộ phân loại thông tin có hệ thống
• Tạo “ngăn kéo” trong trí nhớ để cất giữ từ vựng
• Dễ nhớ vì có cấu trúc logic rõ ràng

Ví dụ mẫu:

Từ vựng	Định nghĩa theo công thức	Giải thích
Laptop	a computer + that you can carry and use anywhere	Danh mục: computer / Đặc điểm: portable
Chef	a person + who cooks food professionally in a restaurant	Danh mục: person / Đặc điểm: nấu ăn chuyên nghiệp
Umbrella	an object + that protects you from rain	Danh mục: object / Đặc điểm: che mưa

Bài tập thực hành – HÃY TỰ VIẾT:

1. smartphone: _______________________________________
   • Gợi ý: Danh mục gì? (device, phone, gadget?) + Đặc điểm gì? (smart, internet, apps?)
2. teacher: _______________________________________
   • Gợi ý: Danh mục gì? (person, professional?) + Làm gì? (teaches, educates?)

Câu trả lời tham khảo (chỉ xem sau khi tự làm):

1. smartphone = a mobile device + that can connect to internet and run many applications
2. teacher = a person + who helps students learn and understand new knowledge

---

CHIẾN LƯỢC 1.2: Định nghĩa theo CHỨC NĂNG

Công thức: Từ = something that/someone who + mục đích hoặc hành động của nó

Tại sao hiệu quả?

• Tập trung vào việc từ “làm gì” thay vì “là gì”
• Giúp hiểu cách sử dụng thực tế
• Dễ nhớ vì liên quan đến hành động cụ thể

Ví dụ mẫu:

Từ vựng	Định nghĩa theo chức năng
Alarm clock	something that wakes you up at a specific time
Dictionary	something that helps you find the meanings of words
Doctor	someone who treats sick people and helps them get better

Tại sao tốt hơn định nghĩa thường?

• Thay vì: “Dictionary = a book with word definitions” (khô khan)
• Dùng: “Dictionary = something that helps you find meanings” (có hành động, có mục đích)

Bài tập thực hành:

1. key: _______________________________________
   • Suy nghĩ: Key làm gì? (opens, unlocks?)
2. bridge: _______________________________________
   • Suy nghĩ: Bridge giúp gì? (connects, crosses?)

Câu trả lời tham khảo:

1. key = something that opens locks and gives you access to places
2. bridge = something that helps people cross over water or roads

---

CHIẾN LƯỢC 1.3: Định nghĩa theo TỪ ĐỒNG NGHĨA

Công thức: Từ = similar to… / like… / another word for…

Tại sao hiệu quả?

• Kết nối từ mới với từ cũ đã biết
• Tạo mạng lưới từ vựng trong não
• Giúp hiểu sắc thái khác biệt

Ví dụ mẫu:

Từ vựng	Định nghĩa theo từ đồng nghĩa	Giải thích sắc thái
Huge	similar to big or large, but even bigger	huge > big > small
Happy	another word for glad, joyful, or pleased	Cùng nghĩa nhưng happy là từ phổ biến nhất
Intelligent	like smart or clever	intelligent nghe formal hơn smart

LƯU Ý QUAN TRỌNG: Không phải từ đồng nghĩa nào cũng dùng thay thế được 100%!

Ví dụ về sự khác biệt:

• “I’m happy to see you” ✅ (tự nhiên)
• “I’m joyful to see you” ⚠️ (nghe quá trang trọng, không tự nhiên)

Bài tập thực hành:

1. beautiful: _______________________________________
   • Gợi ý: Nghĩ về pretty, attractive, gorgeous…
2. difficult: _______________________________________
   • Gợi ý: Nghĩ về hard, challenging, tough…

Câu trả lời tham khảo:

1. beautiful = similar to pretty or attractive, but describes something that is pleasing in a deeper way
2. difficult = another word for hard or challenging, when something requires a lot of effort

---

CHIẾN LƯỢC 1.4: Định nghĩa theo TỪ TRÁI NGHĨA

Công thức: Từ = the opposite of… / not…

Tại sao hiệu quả?

• Hiểu qua sự tương phản rất mạnh mẽ
• Dễ nhớ vì não bộ thích so sánh
• Tạo cặp từ (word pairs) giúp học 2 từ cùng lúc

Ví dụ mẫu:

Từ vựng	Định nghĩa theo trái nghĩa
Empty	the opposite of full; when there is nothing inside
Expensive	not cheap; costs a lot of money
Brave	the opposite of afraid; not scared of danger

Mẹo học hiệu quả:

• Luôn học theo CẶP: empty ↔ full, expensive ↔ cheap, brave ↔ afraid
• Tạo câu đối lập: “The cup is empty, not full“

Bài tập thực hành:

1. quiet: _______________________________________
   • Nghĩ về trái nghĩa: noisy, loud?
2. dangerous: _______________________________________
   • Nghĩ về trái nghĩa: safe?

Câu trả lời tham khảo:

1. quiet = the opposite of noisy or loud; when there is little or no sound
2. dangerous = not safe; when something can cause harm or injury

---

CHIẾN LƯỢC 1.5: Định nghĩa theo KẾT NỐI CÁ NHÂN ⭐ QUAN TRỌNG NHẤT

Công thức: Từ = reminds me of… / makes me think of… / I remember it because…

Tại sao đây là phương pháp MẠNH NHẤT?

• Kết nối với KÝ ỨC CẢM XÚC của bạn
• Não bộ nhớ câu chuyện cá nhân tốt hơn gấp 22 lần so với sự kiện khô khan
• Tạo “mỏ neo” (anchor) trong trí nhớ dài hạn
• Mỗi người có kết nối riêng → không bao giờ quên!

Ví dụ mẫu:

Từ vựng	Định nghĩa theo kết nối cá nhân	Tại sao hiệu quả
Cozy	makes me think of sitting by a warm fire with a blanket in winter	Có hình ảnh, cảm giác ấm áp cụ thể
Delicious	reminds me of my grandmother’s chocolate cake	Kết nối với người thân, cảm xúc mạnh
Adventure	I remember it because it’s like the exciting movie I watched last week	Liên hệ với trải nghiệm gần đây

Ví dụ kết nối cá nhân thực tế từ học viên:

Từ	Kết nối cá nhân (từ chính học viên)
Exhausted	“I felt exhausted after my final exam when I studied until 3 AM”
Nervous	“I was so nervous before my first English presentation that my hands were shaking”
Opportunity	“The scholarship was a great opportunity that changed my life”

Bài tập thực hành – QUAN TRỌNG, HÃY VIẾT VỀ TRẢI NGHIỆM THẬT CỦA BẠN:

1. comfortable: _______________________________________
   • Nghĩ về: Khi nào bạn cảm thấy comfortable? Chỗ nào? Với ai?
2. excited: _______________________________________
   • Nghĩ về: Lần nào bạn cảm thấy excited nhất? Sự kiện gì?

Lưu ý: Không có đáp án “đúng” cho phần này vì mỗi người có trải nghiệm riêng!

Ví dụ từ học viên:

• comfortable: “Reminds me of my bed on Sunday morning when I don’t have to wake up early”
• excited: “I remember feeling excited when I got accepted to my dream university”

---

📝 BẢNG TỔNG HỢP: Chọn Chiến Lược Phù Hợp

Loại từ	Chiến lược tốt nhất	Ví dụ
Đồ vật (objects)	Danh mục + Đặc điểm	smartphone, laptop, umbrella
Con người (people)	Danh mục + Đặc điểm	teacher, doctor, chef
Công cụ (tools)	Chức năng	key, dictionary, alarm clock
Nghề nghiệp (jobs)	Chức năng	doctor, engineer, artist
Tính từ cảm xúc (adjectives)	Từ đồng nghĩa/trái nghĩa	happy, sad, excited
Từ muốn nhớ sâu	Kết nối cá nhân ⭐	Bất kỳ từ nào quan trọng

---

🎯 PHƯƠNG PHÁP 2: Đoán Nghĩa Qua Ngữ Cảnh (Context Clues)

Tại sao phương pháp này quan trọng?

• Trong thực tế, bạn sẽ gặp từ mới khi đọc sách, xem phim, nghe podcast
• Không thể tra từ điển mọi lúc
• Đoán nghĩa giúp não bộ chủ động suy luận → nhớ lâu hơn
• Đây là kỹ năng của người bản ngữ!

---

LOẠI 1: Sử dụng VÍ DỤ làm manh mối

Nguyên tắc: Khi tác giả đưa ra ví dụ cụ thể, chúng là manh mối để hiểu từ mới.

Ví dụ phân tích:

Câu gốc:

“The doctor prescribed several medications for my grandmother, including antibiotics, painkillers, and vitamins.”

Các câu hỏi dẫn dắt:

1. Những ví dụ nào được đưa ra sau từ “medications”? → antibiotics, painkillers, and vitamins
2. Điểm chung của antibiotics, painkillers, vitamins là gì? → Đều là thuốc, được bác sĩ kê đơn
3. Vậy “medications” nghĩa là gì? → Thuốc men / các loại thuốc

Từ khóa nhận biết:

• “including…” (bao gồm…)
• “such as…” (chẳng hạn như…)
• “for example…” (ví dụ như…)
• “like…” (như là…)

Bài tập thực hành:

Câu 1:

“The museum displayed many artifacts from ancient Egypt, such as pottery, jewelry, and tools that people used thousands of years ago.”

Hãy trả lời:

• Những ví dụ là gì? _______________
• Chúng có gì chung? _______________
• “Artifacts” nghĩa là gì? _______________

Đáp án:

• Ví dụ: pottery (đồ gốm), jewelry (trang sức), tools (công cụ)
• Điểm chung: Đều là đồ vật cổ từ Ai Cập cổ đại
• Artifacts = hiện vật, đồ cổ (objects from the past)

---

LOẠI 2: Sử dụng TỪ ĐỒNG NGHĨA làm manh mối

Nguyên tắc: Tác giả thường giải thích từ khó bằng từ dễ hơn ngay sau đó.

Ví dụ phân tích:

Câu gốc:

“After waiting for three hours at the airport, the passengers became frustrated. They were irritated and annoyed by the long delay.”

Các câu hỏi dẫn dắt:

1. Tìm hai từ cảm xúc khác trong câu? → irritated (bực bội) và annoyed (khó chịu)
2. Hai từ này xuất hiện sau “frustrated”, chúng đang cho nghĩa tương tự hay trái nghĩa? → Nghĩa tương tự (giải thích thêm)
3. “Irritated” và “annoyed” nghĩa là gì? → Cảm thấy bực mình, khó chịu
4. Vậy “frustrated” nghĩa là gì? → Thất vọng, bực bội (feeling upset when things don’t go as expected)

Từ khóa nhận biết:

• Dấu phẩy + từ giải thích
• “or” (hoặc là)
• “in other words” (nói cách khác)
• “that is” / “i.e.” (tức là)

---

LOẠI 3: Sử dụng TỪ TRÁI NGHĨA/ĐỐI LẬP làm manh mối

Nguyên tắc: Khi có sự so sánh, đối lập, bạn có thể suy ra nghĩa qua điều ngược lại.

Ví dụ phân tích:

Câu gốc:

“Unlike his siblings who were very timid and shy, Michael was bold. He wasn’t afraid to speak in front of large groups.”

Các câu hỏi dẫn dắt:

1. Từ nào cho thấy sự đối lập? → “Unlike” (không giống như)
2. Anh chị em của Michael như thế nào? → timid (nhút nhát) và shy (rụt rè)
3. Michael khác họ. Câu thứ hai nói gì về Michael? → He wasn’t afraid (anh ấy không sợ)
4. Nếu timid nghĩa là “sợ hãi, thiếu tự tin”, thì “bold” nghĩa là gì? → Dũng cảm, tự tin, gan dạ (brave and confident)

Từ khóa nhận biết:

• “Unlike…” (không giống như…)
• “However…” (tuy nhiên…)
• “But…” (nhưng…)
• “On the contrary…” (ngược lại…)
• “Instead of…” (thay vì…)
• “While…” (trong khi…)

Bài tập thực hành:

Câu 1:

“Instead of being reckless like her brother, Lisa was very cautious. She always thought carefully before making decisions.”

Hãy trả lời:

• Từ nào chỉ sự đối lập? _______________
• Lisa như thế nào? _______________
• “Reckless” nghĩa là gì? _______________

Đáp án:

• Từ đối lập: “Instead of…” (thay vì…)
• Lisa: cautious (thận trọng), thinks carefully (suy nghĩ kỹ)
• Reckless = liều lĩnh, hấp tấp (acting without thinking about consequences)

---

LOẠI 4: Sử dụng GIẢI THÍCH/ĐỊNH NGHĨA làm manh mối

Nguyên tắc: Đôi khi tác giả trực tiếp giải thích từ mới ngay trong câu.

Ví dụ phân tích:

Câu gốc:

“The architect showed us the blueprint of the new building. This detailed technical drawing showed every room, door, and window with exact measurements.”

Các câu hỏi dẫn dắt:

1. Câu nào giải thích blueprint là gì? → Câu thứ hai
2. Nó là loại bản vẽ gì? → Detailed technical drawing (bản vẽ kỹ thuật chi tiết)
3. Nó cho thấy những gì? → Every room, door, window với exact measurements (kích thước chính xác)
4. Vậy “blueprint” nghĩa là gì? → Bản thiết kế, bản vẽ kỹ thuật của tòa nhà

Từ khóa nhận biết:

• Câu sau giải thích chi tiết
• “This means…” (điều này nghĩa là…)
• “which is…” (cái mà…)
• Dùng dấu gạch ngang – hoặc dấu ngoặc đơn ()

---

LOẠI 5: Sử dụng NGUYÊN NHÂN – KẾT QUẢ làm manh mối

Nguyên tắc: Quan hệ nhân quả giúp bạn suy luận nghĩa của từ.

Ví dụ phân tích:

Câu gốc:

“The company’s profits began to decline after they raised their prices too high. As a result, they lost many customers and had less money than before.”

Các câu hỏi dẫn dắt:

1. Điều gì xảy ra sau khi công ty tăng giá? → Lost customers (mất khách) và had less money (ít tiền hơn)
2. Lợi nhuận lên hay xuống? → Xuống (vì mất khách, ít tiền)
3. Cụm từ nào chỉ kết quả? → “As a result” (kết quả là)
4. Vậy “decline” nghĩa là gì? → Suy giảm, giảm xuống (to decrease or go down)

Từ khóa nhận biết:

• “As a result…” (kết quả là…)
• “Therefore…” (do đó…)
• “Because…” (bởi vì…)
• “So…” (vì vậy…)
• “Consequently…” (hậu quả là…)

---

LOẠI 6: Sử dụng LOGIC VÀ TÌNH HUỐNG làm manh mối

Nguyên tắc: Dựa vào bối cảnh, tình huống, bạn có thể đoán cảm xúc/trạng thái được miêu tả.

Ví dụ phân tích:

Câu gốc:

“When Sarah entered the abandoned house, she felt an eerie silence. The dark, empty rooms and creaking floors made her want to leave immediately.”

Các câu hỏi dẫn dắt:

1. Sarah đang ở đâu? → an abandoned house (ngôi nhà bị bỏ hoang)
2. Những chi tiết nào được nhắc đến? → dark (tối), empty rooms (phòng trống), creaking floors (sàn nhà kêu cót két)
3. Sarah cảm thấy thế nào? (Cô ấy muốn… ngay lập tức) → Leave immediately (rời đi ngay)
4. Cảm giác này thoải mái hay khó chịu? → Khó chịu, đáng sợ
5. Vậy “eerie” nghĩa là gì? → Rùng rợn, kỳ quái, gây cảm giác khó chịu (strange and frightening)

Bài tập thực hành:

Câu 1:

“The evidence was irrefutable. The lawyers couldn’t deny or argue against it because it was so clear and strong.”

Hãy đoán: irrefutable nghĩa là gì? _______________

Đáp án: irrefutable = không thể chối cãi (cannot be denied or disproved)

---

🎯 PHƯƠNG PHÁP 3: Học Từ Vựng Qua Trải Nghiệm

Đây là phương pháp MẠNH NHẤT để nhớ từ vựng cả đời!

Tại sao học qua trải nghiệm hiệu quả?

• Não bộ nhớ CÂU CHUYỆN tốt hơn SỰ KIỆN gấp 22 lần
• Khi bạn CẢM NHẬN từ vựng qua cảm xúc thực tế → não bộ mã hóa sâu hơn
• Mỗi từ gắn với một kỷ niệm cá nhân → không bao giờ quên

Cách thực hành:

BƯỚC 1: Ghi chép trải nghiệm hàng ngày bằng tiếng Anh

Mỗi ngày, viết 3-5 câu về:

• Điều gì xảy ra với bạn hôm nay?
• Bạn cảm thấy thế nào?
• Bạn học được gì?

Ví dụ từ học viên thực tế:

“Today I felt exhausted after running 10km in the morning. My legs were shaking and I could barely walk. But I also felt proud because this was my personal record. I learned that persistence is more important than talent.”

Phân tích tại sao ví dụ này tốt:

• ✅ Có tình huống cụ thể (chạy 10km)
• ✅ Có cảm xúc thật (exhausted, proud)
• ✅ Có chi tiết sống động (legs shaking, barely walk)
• ✅ Có bài học (persistence > talent)

BƯỚC 2: Kết nối từ mới với khoảnh khắc cụ thể

Khi học từ mới, tự hỏi:

• “Khi nào tôi cảm thấy như vậy?”
• “Tình huống nào tôi đã trải qua giống thế này?”
• “Từ này làm tôi nhớ đến điều gì?”

Ví dụ:

Từ vựng	Kết nối trải nghiệm cá nhân
Nervous	“I was nervous before my first job interview. My heart was beating so fast and my hands were sweating.”
Disappointed	“I felt disappointed when my favorite team lost the championship. I had been hoping for their victory for months.”
Opportunity	“The scholarship to study abroad was an amazing opportunity that changed my life forever.”

BƯỚC 3: Sử dụng từ vựng ngay trong cuộc sống

• Nghĩ bằng tiếng Anh khi làm việc hàng ngày
• Tự nói với mình: “I feel frustrated with this traffic”
• Viết status Facebook/Instagram bằng tiếng Anh
• Chat với bạn bằng tiếng Anh

---

🧰 PHƯƠNG PHÁP 4: Xây Dựng “Mạng Lưới Từ Vựng”

Thay vì học từng từ riêng lẻ, hãy học theo cụm và mối liên hệ.

Kỹ thuật 1: Mind Map (Sơ đồ tư duy)

Chọn một từ trung tâm, rồi vẽ các nhánh liên quan:

                    happy (vui vẻ)
                         |
        _________________|_________________
        |                |                |
    delighted        cheerful         joyful
     (rất vui)       (vui tươi)      (hân hoan)
        |
    overjoyed
   (vui sướng)

Thêm ngữ cảnh:

• happy birthday (sinh nhật)
• happy with my result (hài lòng với kết quả)
• happy ending (kết thúc có hậu)

Kỹ thuật 2: Spectrum (Thang độ)

Sắp xếp từ theo cường độ:

Ví dụ về cảm giác “tired”:

sleepy → tired → exhausted → drained → burnt out
(buồn ngủ) (mệt) (kiệt sức) (cạn kiệt) (kiệt quệ hoàn toàn)

Ví dụ về “cold”:

cool → cold → freezing → arctic
(mát) (lạnh) (lạnh cóng) (lạnh như băng)

Kỹ thuật 3: Collocations (Kết hợp từ)

Học từ đi kèm với những từ thường xuất hiện cùng:

Ví dụ với “opportunity”:

• miss an opportunity (bỏ lỡ cơ hội)
• take/seize an opportunity (nắm bắt cơ hội)
• golden opportunity (cơ hội vàng)
• great opportunity (cơ hội tuyệt vời)
• opportunity comes (cơ hội đến)

Ví dụ với “decision”:

• make a decision (đưa ra quyết định)
• tough/difficult decision (quyết định khó khăn)
• wise decision (quyết định sáng suốt)
• final decision (quyết định cuối cùng)

---

📚 PHƯƠNG PHÁP 5: Spaced Repetition (Ôn tập ngắt quãng)

Nguyên tắc khoa học: Não bộ nhớ tốt nhất khi ôn lại ĐÚNG LÚC sắp quên.

Lịch ôn tập tối ưu:

Lần ôn	Thời điểm	Tại sao
Lần 1	Sau 1 giờ học	Củng cố ngay
Lần 2	Sau 1 ngày	Trước khi quên
Lần 3	Sau 3 ngày	Chuyển vào bộ nhớ dài hạn
Lần 4	Sau 1 tuần	Ghi nhớ vững chắc
Lần 5	Sau 1 tháng	Nhớ cả đời

Cách ôn tập ĐÚNG (học hiểu, không học thuộc):

❌ SAI – Ôn kiểu học thuộc:

• Đọc lại định nghĩa 10 lần
• “exhausted = extremely tired, exhausted = extremely tired…”

✅ ĐÚNG – Ôn kiểu học hiểu:

• Đọc từ: “exhausted”
• Tự hỏi: “Khi nào tôi cảm thấy exhausted?”
• Nhớ lại: “À, hôm qua chạy 10km, mệt lắm!”
• Dùng câu: “I was exhausted after the run”
• Kiểm tra: Có còn nhớ không?

---

🎯 BỘ CÔNG CỤ HỌC TỪ VỰNG CỦA BẠN

Khi nào dùng phương pháp nào?

Tình huống	Phương pháp phù hợp
Học từ mới lần đầu	Tự tạo định nghĩa (5 chiến lược)
Gặp từ lạ khi đọc sách/xem phim	Đoán nghĩa qua ngữ cảnh
Muốn nhớ từ lâu dài	Kết nối trải nghiệm cá nhân
Ôn tập từ đã học	Spaced Repetition
Mở rộng vốn từ về một chủ đề	Mạng lưới từ vựng (Mind Map)

---

💡 10 NGUYÊN TẮC VÀNG HỌC TỪ VỰNG HIỆU QUẢ

1. Không học thuộc lòng – Hãy tạo kết nối cá nhân với mỗi từ
2. Viết định nghĩa bằng ngôn ngữ của chính bạn – Đừng chép từ điển
3. Học từ qua câu chuyện và trải nghiệm thực – Não bộ nhớ câu chuyện tốt hơn sự kiện
4. Đoán trước khi tra từ điển – Kích hoạt não bộ tư duy
5. Sử dụng ngay – Học xong phải dùng trong vòng 24h
6. Học theo cụm, không học từ đơn lẻ – Collocations, Mind Maps
7. Kết nối cảm xúc – Từ có cảm xúc = nhớ lâu hơn
8. Ôn tập đúng lúc – Spaced Repetition (1 giờ, 1 ngày, 3 ngày, 1 tuần, 1 tháng)
9. Chọn chiến lược phù hợp – Mỗi từ cần cách tiếp cận khác nhau
10. Kiên trì hàng ngày – Học ít nhưng đều đặn tốt hơn học nhiều một lúc

---

🌟 LỜI KẾT

Học từ vựng không phải là trò chơi “ghi nhớ”, mà là hành trình KẾT NỐI giữa ngôn ngữ và cuộc sống của bạn.

Hãy nhớ:

• Mỗi từ là một câu chuyện
• Mỗi câu chuyện là một kỷ niệm
• Mỗi kỷ niệm sẽ ở lại mãi với bạn

Bắt đầu ngay hôm nay:

1. Chọn 5 từ bạn muốn học
2. Tạo định nghĩa theo một trong 5 chiến lược
3. Kết nối với trải nghiệm cá nhân
4. Sử dụng trong cuộc sống hàng ngày
5. Ôn lại sau 1 giờ, 1 ngày, 3 ngày…

Chúc bạn thành công trên hành trình chinh phục tiếng Anh! 🚀

---

“Ngôn ngữ không được học, mà được sống.” – Language is not learned, it is lived.